Follow Me on Twitter
Saturday, 28 January 2012 19:00

De Filipijnse aardschildpad

1. Filipijnse aardschildpadDe Filipijnse aardschildpad is een van de meest zeldzame schildpadsoorten ter wereld. Lange tijd werd gevreesd dat deze landschildpad al was uitgestorven, totdat in 2004 een populatie werd ontdekt op Palawan en enkele vlakbij gelegen eilanden.

Door: Jeroen Dunnewold

Ontdekking

De Filipijnse aardschildpad werd in 1920 voor het eerst beschreven door de Amerikaanse herpetoloog Edward Harrison Taylor. Hij gebruikte daarvoor twee exemplaren, die naar verluidt afkomstig waren uit een moerasachtig gebied in het zuidelijke gedeelte van Leyte. De nieuwe schildpaddensoort kreeg van Taylor de latijnse naam Heosemys leytensis. Enkele jaren geleden werd deze naam veranderd in Siebenrockiella leytensi. Na deze eerste ontdekking werd de soort jarenlang niet meer waargenomen tot in 1988 een inwoner van Taytay op Palawan een Filipijnse aardschildpad te koop aanbood op een lokale markt. Men nam aan dat het dier vanuit Leyte op Palawan terecht gekomen was via dierenhandelaren. Zoekacties op Leyte naar andere exemplaren door diverse herpetologen leverden echter geen succes op. Gevreesd werd dan ook dat de soort reeds uitgestorven was, tot in 2001 bij een biodiversiteitsonderzoek op Palawan ineens toch levende exemplaren werden gevonden. Ook werd de soort aangetroffen op Coron en Busuanga, even ten noorden van Palawan. Inmiddels wordt aangenomen dat de eerste aardschildpadden helemaal niet afkomstig waren van Leyte en dat de soort van oorsprong alleen voorkomt op Palawan en de omliggende eilanden.

 

Kenmerken

2. Filipijnse aardschilpad

De Filipijnse aardschildpad heeft een bruin tot roodbruin rugschild met een maximale lengte van 21 centimeter. In uitzonderlijke gevallen wordt deze schildpad 30 centimeter lang. Kenmerkend voor de soort is de vorm van de schubben van het wervelschild (het midden van het rugschild). Deze lijken qua vorm sterk op de bladeren van een Ginkgo-boom. De kop is bruin, met soms enkele lichtbruine, oranje of rode plekjes bij de slaap. Vlak achter de oren loopt dwars over de hele kop een dunne witte tot vaalgele lijn. Bij jonge dieren is de lijn prominenter aanwezig.

De Filipijnse aardschildpadden leven in zoetwaterkreekjes, meestal in de nabijheid van andere soorten zoals de Maleisische doornschildpad en de Ambonese doosschildpad. Er is vanwege de zeldzaamheid niet veel bekend over het gedrag van deze soort. Van enkele in gevangenschap levende exemplaren is bekend dat het omnivoren zijn. Deze aten onder andere kleine vissen, waterplanten, schaaldieren en vijgen.

Bedreiging en bescherming

Het voortbestaan van de Filipijnse aardschildpad is door de International Union for Conservation of Nature beoordeeld als kritiek. Ondanks het feit dat deze schildpadsoort het in gevangenschap slecht doet, is ze door de zeldzaamheid en de haast mythische status die het dier daardoor heeft aangenomen, toch erg aantrekkelijk geworden voor de (illegale) dierenhandel. Alleen al in en rond Manilla zijn de laatste vier jaar 171 illegaal verkochte exemplaren aangetroffen. Ook worden gevangen Filipijnse aardschildpadden vermoedelijk naar Borneo verscheept om daar verkocht te worden. De bescherming van de dieren is in de praktijk dus nog niet goed geregeld, ondanks het feit dat het leefgebied op Palawan tot beschermd natuurgebied is uitgeroepen en sinds kort ook een vergunning nodig is voor het houden en verhandelen van zeldzame huisdieren, waaronder de Filipijnse aardschildpad.

Leave a comment

Make sure you enter the (*) required information where indicated. HTML code is not allowed.