Deprecated: iconv_set_encoding(): Use of iconv.internal_encoding is deprecated in /domains/tambuli.nl/DEFAULT/libraries/joomla/string/string.php on line 28

Deprecated: iconv_set_encoding(): Use of iconv.input_encoding is deprecated in /domains/tambuli.nl/DEFAULT/libraries/joomla/string/string.php on line 29

Deprecated: iconv_set_encoding(): Use of iconv.output_encoding is deprecated in /domains/tambuli.nl/DEFAULT/libraries/joomla/string/string.php on line 30

Deprecated: preg_replace(): The /e modifier is deprecated, use preg_replace_callback instead in /domains/tambuli.nl/DEFAULT/libraries/joomla/filter/input.php on line 652

Deprecated: preg_replace(): The /e modifier is deprecated, use preg_replace_callback instead in /domains/tambuli.nl/DEFAULT/libraries/joomla/filter/input.php on line 654
De "verbeterde" witte rijst
Follow Me on Twitter

Strict Standards: Declaration of JParameter::loadSetupFile() should be compatible with JRegistry::loadSetupFile() in /domains/tambuli.nl/DEFAULT/libraries/joomla/html/parameter.php on line 0

Strict Standards: Only variables should be assigned by reference in /domains/tambuli.nl/DEFAULT/plugins/content/jw_allvideos/jw_allvideos.php on line 42

Strict Standards: Only variables should be assigned by reference in /domains/tambuli.nl/DEFAULT/plugins/content/jw_allvideos/jw_allvideos.php on line 43

Strict Standards: Only variables should be assigned by reference in /domains/tambuli.nl/DEFAULT/plugins/content/jw_sigpro/jw_sigpro.php on line 43

Strict Standards: Only variables should be assigned by reference in /domains/tambuli.nl/DEFAULT/plugins/content/jw_sigpro/jw_sigpro.php on line 44

Strict Standards: Only variables should be assigned by reference in /domains/tambuli.nl/DEFAULT/plugins/content/jw_allvideos/jw_allvideos.php on line 42

Strict Standards: Only variables should be assigned by reference in /domains/tambuli.nl/DEFAULT/plugins/content/jw_allvideos/jw_allvideos.php on line 43

Strict Standards: Only variables should be assigned by reference in /domains/tambuli.nl/DEFAULT/plugins/content/jw_sigpro/jw_sigpro.php on line 43

Strict Standards: Only variables should be assigned by reference in /domains/tambuli.nl/DEFAULT/plugins/content/jw_sigpro/jw_sigpro.php on line 44

Strict Standards: Only variables should be assigned by reference in /domains/tambuli.nl/DEFAULT/plugins/content/jw_allvideos/jw_allvideos.php on line 42

Strict Standards: Only variables should be assigned by reference in /domains/tambuli.nl/DEFAULT/plugins/content/jw_allvideos/jw_allvideos.php on line 43

Strict Standards: Only variables should be assigned by reference in /domains/tambuli.nl/DEFAULT/plugins/content/jw_sigpro/jw_sigpro.php on line 43

Strict Standards: Only variables should be assigned by reference in /domains/tambuli.nl/DEFAULT/plugins/content/jw_sigpro/jw_sigpro.php on line 44

Strict Standards: Only variables should be assigned by reference in /domains/tambuli.nl/DEFAULT/plugins/content/jw_allvideos/jw_allvideos.php on line 42

Strict Standards: Only variables should be assigned by reference in /domains/tambuli.nl/DEFAULT/plugins/content/jw_allvideos/jw_allvideos.php on line 43

Strict Standards: Only variables should be assigned by reference in /domains/tambuli.nl/DEFAULT/plugins/content/jw_sigpro/jw_sigpro.php on line 43

Strict Standards: Only variables should be assigned by reference in /domains/tambuli.nl/DEFAULT/plugins/content/jw_sigpro/jw_sigpro.php on line 44

Strict Standards: Only variables should be assigned by reference in /domains/tambuli.nl/DEFAULT/plugins/content/jw_allvideos/jw_allvideos.php on line 42

Strict Standards: Only variables should be assigned by reference in /domains/tambuli.nl/DEFAULT/plugins/content/jw_allvideos/jw_allvideos.php on line 43

Strict Standards: Only variables should be assigned by reference in /domains/tambuli.nl/DEFAULT/plugins/content/jw_sigpro/jw_sigpro.php on line 43

Strict Standards: Only variables should be assigned by reference in /domains/tambuli.nl/DEFAULT/plugins/content/jw_sigpro/jw_sigpro.php on line 44

Strict Standards: Only variables should be assigned by reference in /domains/tambuli.nl/DEFAULT/plugins/content/jw_allvideos/jw_allvideos.php on line 42

Strict Standards: Only variables should be assigned by reference in /domains/tambuli.nl/DEFAULT/plugins/content/jw_allvideos/jw_allvideos.php on line 43

Strict Standards: Only variables should be assigned by reference in /domains/tambuli.nl/DEFAULT/plugins/content/jw_sigpro/jw_sigpro.php on line 43

Strict Standards: Only variables should be assigned by reference in /domains/tambuli.nl/DEFAULT/plugins/content/jw_sigpro/jw_sigpro.php on line 44

Strict Standards: Only variables should be assigned by reference in /domains/tambuli.nl/DEFAULT/plugins/content/jw_allvideos/jw_allvideos.php on line 42

Strict Standards: Only variables should be assigned by reference in /domains/tambuli.nl/DEFAULT/plugins/content/jw_allvideos/jw_allvideos.php on line 43

Strict Standards: Only variables should be assigned by reference in /domains/tambuli.nl/DEFAULT/plugins/content/jw_sigpro/jw_sigpro.php on line 43

Strict Standards: Only variables should be assigned by reference in /domains/tambuli.nl/DEFAULT/plugins/content/jw_sigpro/jw_sigpro.php on line 44

Strict Standards: Only variables should be assigned by reference in /domains/tambuli.nl/DEFAULT/plugins/content/jw_allvideos/jw_allvideos.php on line 42

Strict Standards: Only variables should be assigned by reference in /domains/tambuli.nl/DEFAULT/plugins/content/jw_allvideos/jw_allvideos.php on line 43

Strict Standards: Only variables should be assigned by reference in /domains/tambuli.nl/DEFAULT/plugins/content/jw_sigpro/jw_sigpro.php on line 43

Strict Standards: Only variables should be assigned by reference in /domains/tambuli.nl/DEFAULT/plugins/content/jw_sigpro/jw_sigpro.php on line 44
donderdag, 04 oktober 2012 12:56

De "verbeterde" witte rijst

1. Gepolijste witte rijstDe tijd die we doorbrachten bij organische rijstboeren in de Filipijnen leidde ertoe dat we beter gingen nadenken over wat we eten. Het blijkt dat we vooral tarwe, maïs en rijst eten. Door de technologische "modernisering" worden de granen nu zo bewerkt dat ze ongezonder zijn dan dat ze oorspronkelijk waren. Honderd jaar geleden aten de mensen in Filipijnen grote hoeveelheden bruine rijst. Nu is witte rijst populair en wordt bruine rijst veelal gezien als inferieur.

Door: John Cavanagh en Robin Broad, Vertaling: Robert Kockelkoren

Ongeveer de helft van al het voedsel dat we consumeren, is afkomstig van slechts drie graansoorten: tarwe, maïs en rijst. De helft van onze calorieën komt van deze granen. Maar de hoeveelheid voedingsstoffen die erin zit is veel minder dan de helft van wat we nodig hebben. Het verhaal van de moderne granen is nog verraderlijker. En dus vertellen we in deze aflevering hoe een oorspronkelijk voedzame graansoort werd veranderd in iets dat ongezond is. Het is een verhaal over grote bedrijven, technologische "modernisering", wereldhandel en culturele aspecten. We zullen het nu hebben over rijst, en bewaren maïs en tarwe voor later.

Technologie leidt tot gezondheidsproblemen

2. Moderne machines voor het polijsten van de rijstNadat boeren hun rijst hebben geoogst, gaan de aren in bijna alle gevallen naar een verwerkingsfabriek. Daar wordt de rijst schoon gemaakt en ontdaan van het kaf, dat de rijstkorrel omhult. Zo ontstaat bruine of onbewerkte rijst. Na verwijdering van het kaf wordt de rijstkorrel nog steeds omhuld door enkele zeer dunne lagen van gezonde en voedzame zemelen. In dit stadium zit de rijst nog vol voedingsstoffen, vitaminen, mineralen en eiwitten, en is zeer gezond. Ongeveer anderhalve eeuw geleden is de technologische modernisering op gang gekomen, waarbij grote bedrijven de technologie hebben ontwikkeld om rijst (en andere granen) verder te "verbeteren". Voor rijst hield dat in dat in het verdere verwerkingsproces ook de zemelen afgepeld konden worden, waarna de resterende rijstkorrel wit en glanzend werd gepolijst. Maar het polijsten van zogenaamde vuile rijst tot de glanzend witte vorm waaraan de meeste mensen tegenwoordig de voorkeur geven, heeft geleid – inderdaad geleid – tot een aantal grote gezondheidsproblemen.

Groter risico op suikerziekte

4. Kinderen bij rijstveldOm te beginnen gaan door het polijsten de meeste van de gezonde vitaminen en mineralen verloren. Zo bevatten de rijstzemelen die weggepolijst worden vitamine B en thiamine, twee stoffen die van doorslaggevend belang zijn bij het voorkomen van beriberi. Tijdens de Tweede Wereldoorlog leden Amerikaanse gevangenen in het grootste gevangenenkamp in de Filipijnen (waar Johns grootvader zat opgesloten) aan beriberi, totdat ze hun Japanse bewakers ervan wisten te overtuigen om hen ook de zemelen te laten koken die van de rijst werden gepolijst. Daarna verdween beriberi uit het kamp.
Witte rijst vergroot ook het risico op suikerziekte. Steeds meer mensen in de Filipijnen, de Verenigde Staten en veel andere landen lijden aan deze ziekte. De laagjes die tijdens het polijsten van de rijst verwijderd worden, bevatten voedingsstoffen die beschermen tegen diabetes. Witte rijst vergroot het risico op diabetes ook omdat het het bloedsuikerniveau sterker doet stijgen dan bruine rijst. Volgens de Amerikaanse krant New York Times werd dit aangetoond in een studie die de universiteit van Harvard in 2010 heeft uitgevoerd. Dat onderzoek wees uit dat mensen die tenminste vijf keer per week witte rijst eten, bijna 20 procent meer kans hebben om diabetes type 2 te ontwikkelen dan mensen die het minder dan één keer per maand eten. Tijdens onze reizen in de Filipijnen en de Verenigde Staten komen wij mensen tegen die op doktersadvies overstappen op bruine rijst, juist vanwege dit risico op suikerziekte. Bovendien vermindert het polijsten van de rijst ook het eiwitgehalte. En dat kan het verschil betekenen tussen goed gevoed of ondervoed zijn. In feite komt het steeds op hetzelfde neer: hoe meer de rijst wordt gepolijst, hoe minder gezond het is.

Waarom witte rijst?

3. Doorsnede rijstkorrel

Maar waarom eten de meeste Filipino's, met uitzondering van de biologische boeren en degenen die het advies van hun dokter opvolgen, dan drie keer per dag ongezonde rijst? Wij hebben deze vraag voorgelegd aan een aantal van onze Filipijnse vrienden die niet in de landbouw werken. "Witte rijst is lekkerder", is het meest gehoorde antwoord. "Witte rijst is voor onze kinderen gemakkelijker te verteren", zeggen anderen. Of: "het is moeilijk om ongepolijste bruine rijst te vinden." Anderen wijzen er terecht op dat het langer duurt om bruine rijst te koken, en dat de bereiding daarvan dus meer brandstof kost. En sommigen geven aan dat het bewaren van bruine rijst in de keuken meer insecten aantrekt. Die diertjes komen nu juist af op al die voedingsstoffen die bruine rijst zo gezond maken.
De antwoorden van onze vrienden zijn eerlijk, maar niet genoeg om ons ervan te overtuigen dat de obstakels om om te schakelen op bruine rijst onoverkomelijk zijn. Dankzij deze antwoorden willen we juist meer weten over het hoe en waarom achter witte rijst.

Invloed van handel en cultuur

Wanneer we historisch onderzoek doen, ontdekken we dat er een diepere reden zit achter de opkomst van witte rijst. Anderhalve eeuw geleden aten de mensen in Azië juist grote hoeveelheden ongepolijste, bruine rijst. Toen westerlingen een eeuw geleden de eerste rijstverwerkingsfabrieken naar de Filipijnen brachten, moesten mensen daar wennen aan de smaak van de nieuwe witte rijst. Maar handelaren in rijst vroegen juist om de witte rijst. Deze weegt minder, kan langer opgeslagen worden en vergrootte daarmee hun winsten. Ook dit droeg bij aan een verdere verspreiding van de witte rijst. In de decennia die volgden werd bruine rijst door de heersende elite bestempeld als "vies", alleen geschikt voor de armen. Witte rijst daarentegen werd gezien als ontwikkeld en modern. Ook nu nog wordt het soms "Amerikaanse rijst" genoemd. Daardoor verspreidde de consumptie van gepolijste witte rijst zich verder, ook al betekende dit dat mensen en hun kinderen belangrijke voedingsstoffen ontzegd werden.
Maar Filipino's zijn wat dat betreft niet alleen. Door de uitbreiding van de rijstverwerkende industrie zijn tijdens de laatste eeuw honderden miljoenen Amerikanen, Chinezen, Thai, Japanners en anderen overgestapt van de gezondere ongepolijste rijst naar de gepolijste witte rijst. Hun en onze gezondheid heeft daaronder geleden. En dit verhaal over rijst geldt ook voor tarwe en maïs, want vanaf ongeveer 1870 worden ook deze granen machinaal verwerkt.

5. Gepolijste en ongepolijste rijst

Volkorengranen

Een omschakeling naar ongepolijste rijst en volkoren tarwe zou leiden tot gezondere mensen. Bovendien hebben mensen minder volkorengranen nodig om hun maag te vullen, omdat deze per calorie meer voedingsstoffen bevatten dan gepolijste en verwerkte granen. Dit heeft grote gevolgen voor de huidige ontwikkelingsmodellen die sterk afhankelijk zijn van handel. Zo hebben wij uitgerekend dat de Filipijnen kan stoppen met het importeren van rijst, wanneer het land (nu een van de grootste rijstimporteurs ter wereld) zou omschakelen naar bruine rijst. Daarmee bevordert het land zijn voedselsoevereiniteit. Het mag geen verbazing wekken dat dit verhaal over hoe voedsel ongezonder werd, ook deel uitmaakt van het grotere verhaal van hoe levens minder "geworteld" en kwetsbaarder voor crises werden.
We hadden niet verwacht dat we na zouden gaan denken over een volkorengraandieet toen we besloten om te gaan samenleven met biologische rijstboeren in de Filipijnen. Maar gek is het niet. In een "gewortelde" levensstijl hangt alles samen.

Laat een reactie achter

Zorg ervoor dat u de verplichte (*) velden invult waar dit is aangegeven. HTML code is niet toegestaan.